افق سوم
تا آخرین لحظه، محافل سیاسی آمریکا در انتظار بودند که ترامپ در نهایت چه کشوری را به دخالت در انتخابات متهم خواهد کرد. از جمله گزینههایی که مطرح میشد، ونزوئلا، کوبا، ایران و چین بودند.
در حال حاضر، این ایالات متحده است که به تشدید درگیریها دامن میزند و ایران اقدامات خود را در چارچوب «پاسخ به تحریکات واشنگتن» توصیف میکند. نکته مهم دیگر آنکه تاکنون اسرائیل بهصورت مستقیم در این رویارویی مشارکت نداشته است.
عربستان سعودی این حس فزاینده نگرانی را دارد که انگار همه چیز در حال خارج شدن از کنترل آن در معادله یمن است. به نظر میرسد امارات در صحنه یمن سعی دارد با اسرائیل و دیگر بازیگران غربی کار کند تا از نگاه خود بازیگرانی نظیر ایران، عربستان و ترکیه را ضعیف کند.
در معادلات پیچیده امروز، نبرد اصلی فقط در میدانهای نظامی رخ نمیدهد؛ بلکه در ذهنها، ساختارها و شبکههای تصمیمسازی جریان دارد. وقتی یأس اقتصادی، سردرگمی هویتی و اصطکاک سیاسی بهصورت همزمان افزایش پیدا میکند، یک جامعه بهتدریج بخشی از توان تمدنی خود را از دست میدهد. در مقابل، شفافیت، انسجام اجتماعی، اقتصاد مولد و تقویت اعتماد عمومی، به مهمترین مؤلفههای پایداری تبدیل میشوند. آیا جوامع معاصر به اندازه کافی برای مقابله با فرسایش درونی آمادهاند؟
در آمریکا، جنگ جهانی دوم اغلب با نرماندی، پرل هاربر و هیروشیما روایت میشود؛ اما نقش تعیینکننده جبهه شرقی و نبردهایی مانند نبرد استالینگراد کمتر در حافظه آموزشی عمومی دیده میشود. آموزش، سیاست و روایتهای ایدئولوژیک، برداشت نسل جوان آمریکایی از جنگ را شکل دادهاند؛ تا جایی که بسیاری از آنها تازه در سالهای اخیر به دنبال کشف «بخش پنهان تاریخ» رفتهاند. آیا تاریخ جنگ، آنگونه که تدریس میشود، بازتاب کامل حقیقت است؟
وقتی تقابل مستقیم به نتیجه نمیرسد، میدان نبرد به درون جامعه منتقل میشود؛ از فشار اقتصادی و جنگ رسانهای تا دوقطبیسازی اجتماعی و فرسایش اعتماد عمومی. این یادداشت نشان میدهد چگونه جنگ ترکیبی و عملیات روانی، بهدنبال تضعیف تابآوری ملی و تغییر اراده جمعی هستند و چرا انسجام اجتماعی، عدالت اقتصادی و آگاهی رسانهای، مهمترین خطوط دفاعی در برابر این راهبرد محسوب میشوند. آیا جوامع امروز برای نبردهای فرسایشی پنهان آمادهاند؟
